Op vrijdag 23 mei 2014 organiseert de Werkgroep Stedengeschiedenis een studiemiddag getiteld ‘Perspectieven op de stad, duizend jaar Nederlandse stedenbouw: een drieluik’. Het symposium staat in het teken van het verschijnen van de ‘Atlas van de verstedelijking in Nederland’. Dagvoorzitter is Bram Vannieuwenhuyze (stadshistoricus).

Plaats: Gastheer is de Faculteit Bouwkunde van de Technische Universiteit Delft, Julianalaan 134 (zaal B).

Tijd: welkom vanaf 12.00 uur.

De volgende thema’s komen aan bod:

MaartenJan Hoekstra, Verstedelijking in woorden Voor de verstedelijking van Nederland zijn door de eeuwen heen talloze woorden gebruikt, die bijna allemaal een langere geschiedenis kennen dan de steden zelf: erfwoorden ontwikkeld uit het Germaans of leenwoorden uit de ons omringende talen. Deze bijdrage gaat over de boeiende woordhistorie van dorp, stad, land en de stedenbouw. Of is het toch stedebouw?

Everhard Korthals Altes, Afbeeldingen van de stad ten tijde van de Republiek 18de-eeuwse Nederlandse kunst wordt meestal beschouwd als een slap aftreksel van de wereldberoemde kunst uit de Gouden Eeuw. In hoeverre geldt dit voor de verbeelding van de stad? Wat zijn de meest in het oog springende overeenkomsten en verschillen tussen de twee eeuwen?

Jaap Evert Abrahamse en Reinout Rutte, Atlas van de verstedelijking in Nederland Nederland is een stedenland. In de loop van tien eeuwen ontstond een dicht patroon van kleine, grote, oude en nieuwe steden. Hoe is dat patroon ontstaan en hoe heeft het zich ontwikkeld? En waarom zien onze steden eruit zoals ze eruitzien? Daarover gaat de atlas, die duizend jaar stedenbouw samenhangend in beeld brengt. Aan de hand van nieuw getekende kaartreeksen worden enige hoofdlijnen gepresenteerd.

Marcel IJsselstijn , Havens, markten, percelen en andere vormaspecten van de middeleeuwse stad De Atlas van de verstedelijking in Nederland is ook nadrukkelijk bedoeld als aanzet voor verder onderzoek. In deze voordracht wordt geschetst hoe vervolgonderzoek vorm en inhoud kan krijgen, toegespitst op de middeleeuwse ontwikkeling van steden. Interdisciplinaire samenwerking en methodologische vernieuwing staan daarbij centraal.

Henk Engel, Waarom architecten de stad nodig hebben Sinds CIAM is de stad erkend als primair referentiekader van de architectuur. Tot op de dag van vandaag is er discussie over wat dat in methodisch opzicht betekent. Meest recent wordt gesproken over research by design, dat de slogan research before design zou moeten vervangen.

Cor Wagenaar, Johann Hermann Knoop, een vergeten grootheid uit de 18de eeuw J.H. Knoop was een Duitser die in Friesland terechtkwam en een typische polymath, oftewel alleskunner, met als hoofdbezigheid alles dat met tuinen van doen had. Wat had deze in Nederland onterecht vergeten grootheid dan met stedenbouw te maken? Daarover gaat deze voordracht. Over de ontworpen stad als micro-cosmos, wat misschien idioot klinkt, maar in de toenmalige denkwereld de stand der dingen aangaf.

Inhoud en Inleiding

Deel I. Vijfendertig steden van de 11de tot de 21ste eeuw Alkmaar, Almere, Amersfoort, Amsterdam, Apeldoorn, Arnhem, Breda, Delft, Den Haag, Deventer, Dordrecht, Ede, Eindhoven, Emmen, Enschede, Groningen, Haarlem, Haarlemmermeer, Heerlen, Helmond, Hengelo, ’s-Hertogenbosch, Hilversum, Leeuwarden, Leiden, Maastricht, Nijmegen, Rotterdam, Sittard-Geleen, Tilburg, Utrecht, Venlo, Zaanstad, Zoetermeer, Zwolle

Deel II. Duizend jaar verstedelijking in Nederland 1. Vergelijking van de vijfendertig steden 2. 1000-1500 – Stadswording aan waterwegen: de grote stedenboom 3. 1500-1850 – Verschuivingen in verstedelijking: differentiatie, uitbreiding en krimp 4. 1850-1950 – Hernieuwde bloei: industrialisatie, spoorwegen, uitbreidingen en nieuwe stadsvormen 5. 1950-2010 – Explosieve groei: welvaartsstaat, autowegen en sterke toename van het bebouw­de oppervlak 6. Een overzicht

Deel III. Enkele thema’s door de eeuwen heen 7. Transformaties in binnensteden 8. Wederopbouw, herbestemming en herontwikkeling 9. Stadsranden als strijdtoneel

Uitzicht, Literatuur en Register

Het volledige programma vindt men hier.

Deelname is gratis, wel graag aanmelden via g.b.j.hofmeijer@tudelft.nl o.v.v. ‘symposium 23 mei’.

Source de l’information : Universiteit Leiden